Yüzük ölçüsü tablosu: Türkiye, ABD ve İngiltere karşılıkları ile iç çap

Aynı yüzük için üç farklı sayı dolaşımdadır. Türkiye’de iki haneli bir çevre değeri, ABD’de tek haneli bir numara, İngiltere’de bir harf. Üçü de aynı halkayı tarif eder ama farklı birimlerle, ve birinden diğerine geçerken yuvarlama kayıpları birikir.

Aşağıda üç sistemin iç çap ve iç çevre karşılıklarını, dönüşümün nerede tam oturmadığını ve bir dönüşüm tablosunun güvenilir olup olmadığını nasıl anlayacağınızı anlatıyoruz.

Üç sistem, tek gerçek ölçü

Sistemlerin hepsi tek bir fiziksel büyüklüğün üzerine kuruludur: yüzüğün iç boşluğu. Türkiye ve kıta Avrupası bu boşluğun iç çevresini milimetre olarak yazar. 54 ölçüsü, yaklaşık 54 mm iç çevre demektir.

ABD sistemi ölçeksiz bir numara dizisi kullanır. Numaralar iç çapa doğrusal bağlıdır ve çeyrek basamaklarla ilerler. İngiltere sistemi ise alfabetik harflerle ilerler, yarım harf basamakları vardır.

İç çap her üçünde de ortak paydadır. Çevreyi pi’ye bölerek iç çapa geçersiniz. Bir tabloda iç çap yoksa, o tablo aslında bir dönüşüm tablosu değil, bir tahmin listesidir.

Karşılık listesi

Aşağıdaki değerler yaygın kullanılan yaklaşık karşılıklardır. Ondalıklar kaynağa göre kayabilir, çünkü ABD ve İngiltere basamakları Türkiye basamaklarıyla aynı yere düşmez.

• Türkiye 44 — iç çap yaklaşık 14,0 mm — ABD 3 — İngiltere F
• Türkiye 46 — iç çap yaklaşık 14,6 mm — ABD 3¾ — İngiltere G½
• Türkiye 48 — iç çap yaklaşık 15,3 mm — ABD 4½ — İngiltere I
• Türkiye 50 — iç çap yaklaşık 15,9 mm — ABD 5¼ — İngiltere J½
• Türkiye 52 — iç çap yaklaşık 16,6 mm — ABD 6 — İngiltere L
• Türkiye 54 — iç çap yaklaşık 17,2 mm — ABD 7 — İngiltere N
• Türkiye 56 — iç çap yaklaşık 17,8 mm — ABD 7¾ — İngiltere O½
• Türkiye 58 — iç çap yaklaşık 18,5 mm — ABD 8½ — İngiltere P½
• Türkiye 60 — iç çap yaklaşık 19,1 mm — ABD 9¼ — İngiltere R½
• Türkiye 62 — iç çap yaklaşık 19,7 mm — ABD 10 — İngiltere T
• Türkiye 64 — iç çap yaklaşık 20,4 mm — ABD 10¾ — İngiltere U½
• Türkiye 66 — iç çap yaklaşık 21,0 mm — ABD 11½ — İngiltere W
• Türkiye 68 — iç çap yaklaşık 21,6 mm — ABD 12¼ — İngiltere X½

Dönüşüm neden tam oturmaz

Üç sistemin basamak aralıkları eşit değildir. Türkiye sisteminde bir basamak, iç çevrede sabit bir milimetre artışıdır. ABD sisteminde bir tam numara, iç çapta bundan farklı bir artışa karşılık gelir. İngiltere harfleri ise kendi aralığında ilerler.

Bir sistemdeki tam sayı, diğerinde çoğu zaman ara değere düşer. Türkiye 56, ABD tarafında ne 7’dir ne 8. Tablolar bunu yuvarlayarak gizler ve iki tablo aynı satırda farklı sayı verebilir.

İki dönüşüm üst üste bindiğinde hata büyür. İngiltere harfinden ABD numarasına, oradan Türkiye çevresine geçtiğinizde iki yuvarlama toplanır ve bir basamak kayabilirsiniz.

Yarım ve çeyrek basamaklar

ABD sisteminde çeyrek basamak fiilen üretilmez, yaygın olan yarım basamaklardır. İngiltere’de yarım harf standarttır. Türkiye tarafında ise tam milimetre basamakları kullanılır.

Bir tabloda ABD karşılığı çeyrekli veriliyorsa, o değer hesaplanmıştır, üretilebilir bir ölçü olduğu anlamına gelmez. Sipariş verirken en yakın yarım basamağa geçmeniz gerekir ve bu geçişin yönünü siz seçersiniz.

Hangi sayıyı bildirmelisiniz

Sistem adı belirtilmeden verilen numara eksiktir. “8 numara” ifadesi ABD sisteminde orta bir ölçü, Türkiye sisteminde ise hiçbir yetişkin parmağına uymayan bir değerdir. Sipariş yazışmasında sistemin adını mutlaka yazın.

En sağlam bildirim biçimi şudur: iç çapı ya da iç çevreyi milimetre olarak verin, yanına kendi sisteminizdeki numarayı parantez içinde ekleyin. Milimetre hiçbir ülkede farklı yorumlanmaz.

Farklı pazarlara satış yapıyorsanız model kartınızda tek bir kanonik değer tutun. O değer milimetre olsun. Ülke karşılıklarını ondan türetin.

Ölçü sistemi ile modelin ilişkisi

Aynı iç çap, farklı modellerde farklı hissettirir. Bant genişliği, iç kenarın kavisli mi düz mü kesildiği ve metal kalınlığı, parmakta algılanan sıkılığı değiştirir. Tablo size halkanın boşluğunu verir, o boşluğun nasıl duracağını vermez.

Bir modeli hangi ölçü aralığında çalıştığımızı model çıkarma aşamasında belirleriz. Model ve kalıp çıkarma adımında ölçü aralığı sabitlenir, üretim de bu aralık üzerinden yürür. Yüzük kategorisindeki modellerin her biri kendi aralığına sahiptir; geniş bantlı bir alyansla ince bir tektaş aynı tabloyu paylaşsa da aynı hissi vermez.

Tabloya güvenilir mi: tek soruluk test

Bir yüzük ölçüsü tablosunun işe yarayıp yaramadığını tek bakışta ayırt edersiniz: iç çap ya da iç çevre milimetresi var mı, yok mu.

Yalnız ülke numaralarını yan yana dizen bir tablo, kendi yuvarlama kararlarını size görünmez kılar. Hangi ara değerin nereye yuvarlandığını göremezsiniz ve iki farklı tablo size iki farklı sayı verdiğinde hangisinin doğru olduğunu ayırt edemezsiniz. Milimetreli tabloda ise kendi ölçünüzü doğrudan satırlarla karşılaştırır, yuvarlamayı kendiniz yaparsınız.

Kural şu: milimetre içermeyen dönüşüm tablosunu referans olarak kullanmayın, yalnız kaba fikir edinmek için okuyun. Sipariş kararını her zaman milimetre üzerinden verin. Üretim tarafında da doğru soru numaranın kendisi değil, karşılık geldiği iç ölçüdür; emin olamadığınız durumda ölçüyü milimetreyle bildirin.