Cila ve Simetri Dereceleri Kesim Notundan Nerede Ayrılır

Tedarikçiniz iki taş gönderdi. İkisi de aynı karat, aynı renk, aynı berraklık. Raporda birinin kesim notu Excellent, diğerinin Very Good ve aradaki fiyat farkı ciddi.

Sonra rapordaki alt satırlara bakıyorsunuz. Kesim notunun altında iki satır daha var: cila ve simetri. Bunlar da ayrı ayrı notlanmış ve her zaman kesim notuyla aynı çıkmıyor.

Üç satır aynı şeyi ölçüyor gibi görünüyor ama ölçmüyor. Aralarındaki farkı bilmek, katalog kurarken hangi taşa para vereceğinize karar vermenizi sağlar.

Kesim notu aslında bir bileşke

Kesim notu tek bir ölçüm değil, birkaç şeyin bir araya gelmesinden çıkan bir sonuçtur. İçinde oranlar, cila ve simetri birlikte bulunur.

Oranlar kısmı, taşın geometrisidir: tabla genişliği, toplam derinlik, taç açısı, pavyon açısı, kemer kalınlığı, külas durumu. Bunlar taşın ışığı nasıl karşıladığını ve geri verdiğini belirler.

Yani kesim notu şu soruya cevap verir: bu taş ışıkla ne yapıyor? Cila ve simetri ise şu soruya cevap verir: bu taşı kesen usta işini ne kadar temiz bitirmiş?

Bileşke olduğu için kesim notu, cila ve simetriden düşük çıkabilir. Cilası ve simetrisi mükemmel ama oranları kaçmış bir taşın kesim notu orta seviyede kalır. Bunun tersi de olur.

Cila neyi ölçer

Cila, taşın yüzey bitişidir. Kesim ve parlatma sırasında yüzeyde bırakılan izleri değerlendirir.

Bakılan kusurlar şunlardır:

• Parlatma çizgileri: yüzeyde ince paralel izler
• Yanık izi: aşırı ısınmadan doğan bulanık leke
• Aşınma: faset kenarlarında oluşan matlık
• Çentik ve sıyrık: kemer ya da kenarlardaki küçük hasarlar
• Bıraktırma izi: parlatma tekerleğinin bıraktığı doku

Bu kusurlar taşın içinde değil, üstündedir. Berraklıkla karıştırılmamalı. Berraklık taşın içindeki oluşumları anlatır; cila yüzeyde olan biteni.

Pratik etkisi şu: zayıf cila, taşın yüzeyinden yansıyan ışığı dağıtır. Taş uzaktan yağlı ya da puslu görünür. Bu etki çıplak gözle ancak notun düştüğü seviyelerde fark edilir.

Simetri neyi ölçer

Simetri, fasetlerin birbirine göre hizasıdır. Taşın yarısı diğer yarısıyla örtüşüyor mu, fasetler aynı boyutta ve aynı yerde mi?

Bakılan başlıca kusurlar:

• Tablanın merkezden kaçık olması
• Kemer kalınlığının bir tarafta ince, diğer tarafta kalın olması
• Fasetlerin uç noktalarda buluşmaması
• Fazladan ya da eksik faset
• Külasın merkezden kayması
• Taşın yuvarlak olmaması, hafif oval kalması

Simetri kusurları neye yol açar

Simetri bozukluğunun görünen etkisi, ışığın taşta düzensiz dağılmasıdır. Bir taraf parlarken diğer taraf ölü kalır. Taş döndürüldüğünde parıltı akmaz, atlar.

Bir de üretim tarafı vardır ve bu tarafı çoğu satıcı atlar. Yuvarlak olmayan bir taş, standart yuvaya oturmaz. Mıhlamacı yuvayı elle düzeltir, bu da işçilik süresini ve fire riskini artırır.

Kemer kalınlığı bir tarafta belirgin ince kalmışsa, tırnak baskısı orada yoğunlaşır ve çipleme riski yükselir. Yani simetri sadece görsel bir mesele değil, mıhlama güvenliğinin de parçasıdır.

Fantezi kesimlerde kesim notu neden yoktur

Yuvarlak parlak kesim dışındaki taşlarda raporda kesim notu görmezsiniz. Sadece cila ve simetri yazar.

Sebebi şu: yuvarlak kesimin oranları standartlaşmıştır ve ışık davranışı ölçülebilir. Damla, markiz, oval, yastık gibi kesimlerde ise “doğru oran” tanımı yoktur. Uzun bir oval de kısa bir oval de kabul edilebilir; bu bir tercih meselesidir.

Bunun pratik sonucu önemlidir: fantezi kesim bir taşta cila ve simetri, elinizdeki tek işçilik göstergesidir. Yuvarlak taşta kesim notuna bakıp geçebilirsiniz, fantezi kesimde bu iki satır tek dayanağınızdır.

Bu yüzden fantezi kesim alırken cila ve simetri notunu daha yüksek tutmak mantıklıdır. Yuvarlakta biraz esneyebileceğiniz yerde, fantezide esnememelisiniz.

Hangi kombinasyon paranızın karşılığını verir

Katalog kurarken her satırda en üst notu istemek maliyeti yukarı çeker ve müşteriniz farkı göremez. Buradaki denge şudur.

Kesim notu, ışık performansını doğrudan belirlediği için en son taviz verilecek satırdır. Taş küçüldükçe bile kesimin etkisi kaybolmaz; küçük taşta parıltı, boyut eksikliğini telafi eden tek şeydir.

Cila ve simetride ise en üst notun bir alt basamağı, çıplak gözle ayırt edilemeyecek kadar yakındır. Buradan çıkan tasarruf, aynı bütçeyle daha iyi bir kesim ya da daha büyük bir taş almanızı sağlayabilir.

İstisna, üst segment ürünlerdir. Müşteri raporu okuyarak alıyorsa satırların hepsi pazarlama argümanıdır ve en üst not, satış konuşmasının kendisidir.

Fotoğrafta ne değişir

Makro çekimde cila kusurları büyür. Çıplak gözle görünmeyen bir parlatma çizgisi, yakın çekimde net bir iz olarak çıkar ve müşteri “ürün çizik gelmiş” diye yazar.

Simetri bozukluğu ise yansımanın düzeninde görünür. Taşın içindeki desen bir tarafta sıkışık, diğer tarafta açık kalır. Video çekimde bu daha da belirginleşir çünkü taş döndükçe düzensizlik akar.

Yakın çekim yapacaksanız bu iki satırı bir tık yukarı çekmek, çekim sonrası düzeltme işinizi azaltır.

Tedarikçiye sorulacaklar

• Taş yuvarlak dışı bir kesimse cila ve simetri notu nedir?
• Kemer kalınlığı raporda nasıl tarif edilmiş?
• Taş yuvarlaksa çap sapması ne kadar?
• Aynı partiden birden fazla taş alıyorsanız notlar aynı mı, karışık mı?
• Fotoğraf makro çekilecekse cila notu için özel bir eleme yapılmış mı?

Son maddeyi özellikle sorun. Toplu alımlarda not aralığı verilir, tek tek belirtilmez. “VG ve üstü” diye alınan bir partide bazı taşlar VG, bazıları EX çıkar ve fotoğrafını çektiğiniz taş partinin en iyisi olur. Müşteriye giden ise ortalama.

Aynı modelde tutarlılık

Bir modeli birden fazla üretiyorsanız, taş notlarının parti boyunca aynı kalması ürün tutarlılığı için önemlidir.

Müşteri ilanınızdaki fotoğrafa bakarak sipariş verir. Gelen ürün belirgin biçimde daha sönük görünüyorsa, teknik olarak haklı olmanız iade sürecini durdurmaz.

Bu yüzden ilan görselini partinin en iyisiyle değil, ortalamasıyla çekin. Ortalamanın üstü müşteriyi memnun eder; ortalamanın altı sizi yazışmaya boğar.

Bizde nasıl

Mıhlama ve yüzey işlemleri atölyemizin içinde yapılıyor; parça bir aşamadan diğerine dışarı çıkmıyor. Bu, taşın yuvasına oturmasında ve yüzey bitişinde aynı elin devam etmesi demek.

Siparişinizin hangi aşamada olduğunu kendi yazılım sistemimizden an be an görürsünüz. Üretimde mi, kalite kontrolde mi, paketlemede mi; panelden takip edersiniz.

Minimum sipariş şartımız yok. Farklı not aralıklarındaki taşları aynı modelde karşılaştırmak isterseniz tek adet üretip yan yana görebilirsiniz. Numune ücretlidir.

Sevkiyat öncesi kontrol adımlarını kalite kontrol ve paketleme sayfasında, mıhlama ve cilanın zincirdeki yerini üretim sürecimiz sayfasında anlattık.

Hangi taş kombinasyonuyla ilerleyeceğinize karar veremediyseniz bize yazın. Danışmanlık ücretsiz; uzaktan bağlantıyla ya da Fatih’teki ofisimizde yüz yüze çalışıyoruz.